Ze „społeczeństwem sieci” (jak je nazywa Manuel Castells) spotkałem się gdzieś około roku 96/97. Brzęczący modem, kabelek łączący komputer 486 z gniazdkiem telefonicznym, numer TPSA....no i zrywające się często połączenie. Ale ekscytacja płynąca z rozmów na IRCu była duża. Wszyscy używali oczywiście wyszukanych nicków, pod którymi kryli się ciekawi, nieraz fascynujący ludzie. Warto było spędzać noce na pisaniu krótkich zdań i wypatrywaniu wyskakujących na dole ekranu odpowiedzi. Często wdawałem się wtedy w rozmaite dyskusje, mając pewność, że rozmawiam z internetową awangardą. Nie było chamstwa, złych emocji, chorobliwych uczuć – co jest dzisiaj przekleństwem i normą w podobnych otwartych „czatowniach” – raczej gryząca ironia, którą zapewne w pełni smakowali tylko miłośnicy Monty Pythona.
Ale jak to zwykle bywa, rozwój demokracji sprowadził cala sprawę „do parteru”. Komunikacja międzyosobowa upowszechniła się i spowszedniała. Raczej nie znajdzie się dziś na tzw. „forach” profesorów od kosmologii – szkoda. Zza wielu wypowiedzi pisanych w jakimś Pidgin Polish wyłania się przede wszystkim frustracja i strach. Pomijam zamknięte grupy dyskusyjne, czy niektóre wątki – odnogi – facebooka. Tam bywa inaczej. To są dla mnie prawdziwe „węzły” społeczeństwa sieciowego.
Ale dzisiejsze „zsieciowanie” społeczności globalnej niesie również istotne korzyści. Oto jak chce Castells rzeczywiście czas, a przede wszystkim – przestrzeń - przestają być wymiarem niemal bezwarunkowo określającym egzystencję.
Odzywają się do mnie np. twórcy rozmaitych internetowych stacji radiowych (zły termin – innego na razie nie ma), którzy skrzykują się w różnych miejscach kraju, a serwer mają np. w Czechach. Już kilka lat temu mój syn współtworzył internetowy magazyn poświęcony grom fabularnym (autorzy/ redaktorzy byli chyba z sześciu krajów). Któryś z młodszych moich znajomych skończył właśnie pisać program projektu czegoś w rodzaju telewizji internetowej – dla jakiejś społeczności w Melbourne. Nagle pojawia się ktoś – zza Wielkiej Wody – kto sonduje możliwości przekazywania w Polsce poprzez iphony wykładów uniwersyteckich. Ruch jest oczywiście o wiele szerszy, jako pogardzany na forach „chómanista” o wielu sprawach zapewne nie wiem.
Przeczesując co pewien czas ten świat poza przestrzenią i czasem natrafiam również na formy słuchowiskopodobne. Młodzi pisarze/poeci odczytują na swych prywatnych www własne opowiadania czy scenki dramatyczne, z podziałem na głosy (od czegóż są przyjaciele?...), nawet z pewnymi efektami dźwiękowymi, oczywiście z muzyką jaką lubią. Pomijam ubóstwo techniczne. Mikrofon od Skype’a nie zastąpi przecież mikrofonu „sztuczna głowa”, zwykle doskwiera brak nawet prostej konsolety, itd.
Jako orędownik wszelkiej twórczości „ochotniczej” kibicuję jednak podobnym działaniom, zastanawiam się także – jaka przyszłość słuchowiskowa wyłoni się z tych prób.
Znakomity reżyser filmowy Janusz Zaorski – często goszczący w naszych studiach – twierdzi, że już widać skutki upowszechnienia się technicznej możliwości filmowania. Niemal każdy telefon komórkowy stał się potencjalnym narzędziem twórczości. Większość z nas zatrzymuje się oczywiście na poziomie „ruchomej fotografii”, niektórzy jednak idą dalej. „Oni intuicyjnie posiedli niektóre elementy wiedzy ze szkoły filmowej – mówi o młodych filmowcach (także złe określenie – potrzeba nowego) Zaorski - czują, które kierunki ruchu montują się, a które nie, jaki powinien być rytm ujęć”.
Z nagrywaniem dźwięku jest podobnie.
Pamiętam, że kiedy w szkole podstawowej dyrekcja z drżeniem serca (bo zepsują..) udostępniła nam do radiowęzła enerdowski magnetofon (na taśmę ) Smaragd, wszyscy poczuli się nagle panami dźwięku (można przyspieszyć, zwolnić, puścić od tyłu, albo zrobić pogłos przy pomocy echolany – wie ktoś, co to takiego?). Dziś z możliwością zapisu dźwięku żyje się od urodzenia. Sieć pełna jest niezłych, bezpłatnych programów do montażu czy tworzenia efektów, ba – nawet do pisania muzyki przez ludzi nie grających na żadnym instrumencie. I zmiana jakościowa w podejściu do technik audiowizualnych postępuje krok po kroku. Społeczność sieciowa wytwarza nie tylko nowe możliwości i nieoczekiwane sytuacje. Zmienia sposób myślenia – to oczywiste. Ale też coraz bardziej zdecydowanie dzieli ludzi. Na tych „in” i na tych „out”. A to już mniej świetlany horyzont nowego wspaniałego świata. Można nie dostrzegać tych zmian, manifestacyjnie pisać tylko watermanem z zielonym atramentem ale - kto zatrzyma deszcz albo wiatr?
Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników. Polskie Radio S.A. nie ponosi odpowiedzialności za ich treść. Komentarze zawierające wulgaryzmy (art. 3 Ustawy o języku polskim z dnia 7 października 1999r.), będą usuwane.